Choroba afektywna dwubiegunowa
Choroba afektywna dwubiegunowa, tzw. ChAD określana bywa również jako psychoza maniakalno-depresyjna. Polega ona na naprzemiennym występowaniu zaburzeń charakterystycznych dla manii, czyli stanu podwyższonej aktywności, oraz depresji, czyli stanu otępienia i głębokiego smutku. Jako choroba psychiczna ChAD ma najdłuższą historię. Pierwsze próby jej opisu powstały już w starożytnej Grecji, gdzie cykliczne występowanie objawów depresji i manii tłumaczono brakiem równowagi fluidów i humorów w organizmie pacjenta. Dzisiejsza medycyna i psychiatria pozwala na zdecydowanie bardziej wnikliwą diagnozę tej choroby psychicznej. Badania statystyczne potwierdzają, że zaburzenie to dotyczy obu płci w jednakowym stopniu. Ewentualne różnice obserwuje się wyłącznie jeśli chodzi o poszczególne jej odmiany. Wiekiem, w którym może się ona uwydatnić jest okres od 20 do 30 roku życia. W niektórych przypadkach pierwsze objawy zaobserwować można jednak dużo wcześniej. W przypadku 20% dzieci z ADHD jest wielce prawdopodobne, że ChAD może pojawić się w ich dorosłym życiu. Interesujące są spostrzeżenia kliniczne dotyczące dziedziczenia tej choroby. Okazuje się, że ok. połowa pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową posiada krewnych z podobnymi zmianami nastroju. Do krewnych tych zaliczyć można zarówno rodziców i dziadków, jak i rodzeństwo.
Jeśli chodzi o przebieg ChAD to zwykle jako pierwszy pojawia się epizod depresyjny. W trakcie tej fazy, chorzy nie potrafią odczuwać przyjemności, trwają w stanie głębokiego smutku, który znajduje swoje odzwierciedlenie także w fizjologii organizmu. Często skarżą się na bóle głowy, odmawiają przyjmowania pokarmów, dochodzą do przekonania, że cierpią na jakąś śmiertelną chorobę. W okresie manii natomiast zaczynają tryskać energią i stają się hiperaktywni. Wykazują inicjatywę, są radośni, uśmiechnięci, nastawiają się na działanie. W rozmowie, często przeskakują z tematu na temat, snują nieskrępowane fantazje, często także trwonią majątek, zaciągają długi i nawiązują przypadkowe kontakty seksualne. Stanem łagodniejszym od manii, jest tzw. hypomania. Wyzwala ona kreatywność, a osoby będące w tym stadium ChAD postrzegane są bardzo pozytywnie przez otoczenie. Niestety cena, jaką muszą za takie postrzeganie zapłacić jest ogromna.
Leczenie choroby afektywnej dwubiegunowej jest długofalowe. W wielu przypadkach trwa do końca życia pacjenta. Najczęściej stosuje się wobec niego leki zwane „stabilizatorami nastroju”, które działają odpowiednio na oba bieguny zaburzenia. Dobrze prowadzona terapia skraca długość poszczególnych epizodów niemal o połowę. Niestety w niektórych przypadkach, konieczna jest okresowa hospitalizacja chorego.
Zobacz też: Psychoza dwubiegunowa – współpraca psychiatry z psychologiem
