Fobia społeczna

Fobia społeczna jest jednym z poważniejszych zaburzeń lękowych. Schorzenie to ma charakter przewlekły, ale potencjalnie uważa się je za wyleczalne. Chociaż zaburzenie to, jest trzecim co do częstości występowania w populacji ogólnej, po depresji i uzależnieniu od alkoholu, a niektórzy znawcy tematu zaliczają je nawet do chorób cywilizacyjnych, w Polsce jest ono znane stosunkowo słabo. Jej objawy, pozornie wskazują na wielką nieśmiałość, a większość chorych nigdy nie szuka pomocy specjalistycznej.

Wciąż nie ustalono, co tak naprawdę wpływa na pojawienie się fobii społecznej. Część badaczy wskazuje na wpływy wieloczynnikowe, poczynając od czynników neurobiologicznych, a na socjologicznych kończąc. Inni skłaniają się ku stanowisku, że ma ona podłoże genetyczne, a ujawnieniu jej sprzyjają pewne negatywne doświadczenia z dzieciństwa. Coraz częściej wskazuje się również na wpływ odrzucenia dziecka przez grupę rówieśniczą, najczęściej szkolną.

Osoba cierpiąca na socjofobię, odczuwa niemal ciągły, wszechogarniający lęk wobec różnych sytuacji społecznych, najczęściej zarówno towarzyskich, jak i zawodowych. Chory najmocniej przeżywa sytuacje, w których narażony jest na obserwację ze strony innych osób, lub na spotkanie z osobami nieznanymi. Szczególnym źródłem stresu dla osób z tym schorzeniem stają się, więc wszelkiego rodzaju wystąpienia publiczne, przyjęcia, uroczystości, podróżowanie środkami transportu publicznego, rozmowa z urzędnikami, a czasem nawet z osobami znajomymi. Wszystkim tym sytuacjom towarzyszy szereg objawów psychosomatycznych, takich jak pocenie, nagłe czerwienienie się, zaburzenia mowy, przyspieszenie tętna, znaczne trudności w wykonywaniu prostych czynności, niekiedy absurdalne, skrajnie tchórzliwe i całkowicie niezrozumiałe dla osób postronnych zachowanie. Niemal każda codzienna czynność, która wymaga kontaktu z ludźmi spoza najbliższej rodziny, dla osób borykających się z tym zaburzeniem, staje się źródłem ogromnego, paraliżującego stresu.

Objawy te mogą nasilać się aż do napadu panicznego lęku. Uogólnione fobie społeczne wiążą się zazwyczaj z niską samooceną i strachem przed krytyką. U niektórych osób konsekwencją tego zaburzenia stają się stany depresyjne i uzależnienia, w tym bardzo często uzależnienie od Internetu, lub gier komputerowych, które zastępują fobikom zwykłe relacje towarzyskie. U niektórych chorych współwystępują również objawy zespołu natręctw- obsesje lub kompulsje. Zdarzają się też pewne objawy dysmorfofobii, czyli nieuzasadnionej awersji do defektów własnego wyglądy. Najczęstszymi zaburzeniami osobowości u osób z fobią społeczną są zaburzenia osobowości typu unikającego i paranoidalnego.

Leczenie fobii społecznej jest długotrwałe i nie zawsze daje oczekiwane rezultaty. Stosuje się kilka rodzajów psychoterapii, przy czym uznaje się, że najkorzystniej jest przezwyciężać fobię na zajęciach grupowych, prowadzonych przez lekarza specjalizującego się właśnie w leczeniu tego rodzaju zaburzenia. Na ogół uznaje się jednak, że lepsze wyniki niż psychoterapia, daje w tym wypadku leczenie farmakologiczne.